Page 9 - Zuiderzee en Visserijverhalen
P. 9

De zee geeft en de zee neemt

             Het eiland Marken leefde vroeger van de zee. Beter gezegd: van het
             zilver  van  de  zee,  oftewel  de  vis,  die  de  Markers  –  net  als  de
             Volendammers  –  in  enorme  hoeveelheden  uit  zee  visten.  Op  oude
             prentbriefkaarten en oude foto’s zie je de Marker haven dan ook vol
             vissersschepen liggen. Als bestaansbron was de zee voor de Markers
             dus een ‘vriend’. Maar de zee had ook een andere kant ….

             Vis bracht brood op de plank
             Hoezeer de Markers vroeger van de zee leefden laten de cijfers zien.
             In  het jaar 1905 bestond de Marker vissersvloot uit 139 botters en nog
             een  twintigtal  kleinere  schepen.  Allemaal  voor  de  visserij  op  de
             voormalige Zuiderzee (nu IJsselmeer). Die vloot werd door in totaal
             346 mannen (soms jongens) bemand. Op een kleine bevolking van
             zo’n 1400 zielen is dat veel, heel veel. En daarnaast werkten nogal wat
             Markers als bemanningslid op Vlaardinger, Scheveningse of Katwijker
             haringloggers, die op de Noordzee visten. Al met al waren verreweg
             de meeste kostwinners op Marken  visser of bemanningslid van een
             vissersschip. Het was dus de vis, die op Marken brood op de plank
             bracht.

             Maar die vis werd duur betaald

             De zee gaf Marken op die manier veel en kon dan ook als ‘vriend’
             beschouwd worden. Al werden de Markers er niet rijk van en was het
             hard werken. En een gemakkelijke vriend was de zee ook niet altijd,
             want de vis werd soms duur betaald, zoals dat heet. Nogal wat Marker
             mannen of jongens zijn op zee gebleven. Zo staat helemaal in Lerwick
             op de Shetland eilanden het graf van de in 1904 verdronken Jan Kes.
             Hij  moet  over  boord  gevallen  en  verdronken  zijn.  Of  hij  later  is
             aangespoeld of dat men zijn lichaam toch nog op een of andere manier
             aan boord heeft weten te krijgen vertelt het verhaal niet.

             En Jan Kes was bepaald de enige niet. De Noordzeevisserij maakte
             overigens de meeste slachtoffers, meer dan de visserij dicht bij huis
             op de Zuiderzee, hoewel ook die gevaarlijk kon zijn.
   4   5   6   7   8   9   10   11   12   13   14